2. YAZI
YAZININ KEŞFİ
Bir önceki Kültür Tarihi yazısında Bakır Devrine kadar insanlığı getirdik ve sonrasında olanlara bakacaktık. MÖ 10.000 yılı civarında, iklimin yumuşamaya başladığı yıllardan Hz. İsa'nın doğduğu yıllara doğru ilerlemeye başlayalım. Yazı bulunana kadar olan insanlık dönemine tarih önce çağlar deniyor ve tarih çağları yazının bulunmasıyla başlıyor. İklim yumuşayınca temel ihtiyaçların karşılanması kolaylaştı. Tabi insanoğlu tatmin olmayan yapısıyla sürekli seni sorunlar, ihtiyaçlar geliştirerek-bularak veya aynı ihtiyacı gidermeye dönük farklı çözüm yöntemleri arayarak, bir yaşam mücadelesi içerisinde ömürlerini sürdürdüler. İletişim güdüsü onlara sonunda bizim yazı adını verdiğim iletişim yöntemini kazıdıkları semboller sayesinde keşfettiler ve bugüne dek o kefiş binlerce yıldır geliştirildi-geliştiriliyor.
![]() |
Hiyeroglif Yazısı Örneği |
Tarih öncesi dönemlerde duvarlara çizilen resimlerde olayların, hikayelerin anlatıldığı malumunuz, mutlaka fotoğraflarını görmüşünüzdür. Görmediyseniz diye yine de aşağıya bir kaç tane ekliyorum.
![]() |
İnsanların gelecek nesillere tecrübelerini anlatma güdüsü, yaşadığı etkileyici olayları çizme güdüsü, sanatsal işlemeler yapmaları, sosyalleşme ve iletişim kurma ihtiyacı aslında sözlü iletişim dışında farklı iletişim yöntemlerinin geliştirilmesini de beraberinde getiriyor. Yazma, posta, telgraf, telefon, internet derken kim bilir hangi icatlarla insanlığın bu gelişimi devam edecek?
![]() |
İran'dan Bir Çivi Yazısı Örneği |
Yazılı iletişim yöntemlerinin maden devrinde ortaya çıktığı tahmin edilmektedir. Çivi yazısı ile Hiyegroglif yazısı günümüzde okunabilen en eski yazılardır.
![]() |
Çivi Yazısı Dönemlere Göre Semboller |
SÜMERLER
Sümer Medeniyeti, Eski Mısır ile Harappa Uygarlığı ile birlikte bilinen en eski kentleşme gösteren medeniyetlerden biridir. Bu kentleşme dönemi Kalkolitik Dönemde başlamış, milattan önce 4000-3000 arasında yazının da kullanıldığı kentler kurulmuş. Mezopotamya; Dicle ve Fırat nehirleri arasında kalan aşağıdaki haritada gösterilen bölgedir.
Sümerler Sami ırkından değildi. Dilleri Hint-Avrupa dil grubuna giriyor ancak kendilerine hastı ve henüz bir benzerine daha rastlanmadı. Yazıyla birlikte kültürel gelişme hızlanmıştı. Yazılar genelde ekonomi ve dini konularda taşlara, tabletlere kazınıyordu. Günümüze gelen en ünlü yazılı eserleri Gılgamış destanıdır. Gılgamış Destanında 3 semavi dinde de yer alan Nuh tufanı anlatılmakta.
![]() |
Gılgamış Destanı, 10. Tablet |
Modern tarihçiler insanların mö 5500 ile mö 4000 arasında Batı Asya'dan Mezopotamya'ya gelerek yerleştiğini söylüyor. Sümerler denilen bu halk yerleştikleri bölgede medeniyet kurdular; bu bölgede tarım için bataklıkları kuruttular, dokuma, deri işleri, metal işleri, duvarcılık ve çömlekçilik gibi zanaatları icat edip geliştirdiler, ticaret yaptılar.
Bir sonraki yazıda Sümerlere devam edeceğim. Görüşmek üzere :)
0 Yorumlar